| nahsi | llegar, alcanzar | (I) |
| naki | caber | (II) |
| nikalaki | entrar | |
| amo | no | |
| chantli | casa (donde se vive) | |
| mach | no | |
| miek | mucho | |
| miekeh | muchos | |
| oksappa | otra vez | |
| ompa | allá, allí (a distancia media) | |
| nikpowa | contar, relatar | (II) |
| nitlapowa | hablar, relatar | |
| nipowi | pertenecer a (lugar, grupo), ser de | (I) |
| sa, san | no más, solamente | |
| nitekiti | trabajar | (II) |
| tos | entonces | |
| nikwalika | traer | (I) |
| niweliti | poder | (II) |
| welitis | puede que, es posible | |
| nikwika | llevar | (I) |
| yalla | ayer |
1. Traducir al español el siguiente párrafo.
Ompa tochan tikpiah se kawayoh wewetzin. Mach kineki tekitis; sa kikua sakatl nochin tónalli. Yalla nopapan okimakak ika mekatl, ma kisa. Amo xitlakua, okillih, xikisa, pos yi otikkuah miek. Pero kawayoh san okisegiroh otlakuaya. Tos okimakak oksappa. Axan mokokowa n kawayoh. Mach kineki kikuas sakatl niompor konis atl. Mostla welitis mikis. Mach tiwelitiskeh oksé tikkowaskeh.
2. Traducir al nawatl las siguientes frases:
| lo pararemos | ¡Caminen! | los vi | lo aprendimos |
| lo hacían Uds. | les dolía a Uds. | los esperaron | me dejaban |
| lo beberás | caminará | nos quedaremos | pertenecías |
| ¡Apréndanlo! | los pusieron | ¡Quiérannos! | nos seguirán |
| se sentó | te pararás | les alcanzábamos a Uds. | los sabré |
| querías comer | ¡Come (algo)! | Uds. se mueren | pareces |
| querrás dormir | que yo lo vea | anduvimos | les llevaban a Uds. |
| que te digan | te pasará | lo tomarán | Uds. nos enterraron |
3. Traducir al español las siguientes palabras:
| antechtōkakeh | koniskeh | timochiwas | ma mitzillikan |
| amechwikayah | otinenkeh | ma nikitta | tiknekis tikochis |
| tinesi | anmomikiliah | xitlakua | otiknekia titlakuas |
| nikinmatis | otamechahsiayah | timoketzas | omotlalih |
| techtokaskeh | xitechnekikan | okintlalihkeh | xiktzikokan |
| otipowiaya | timokawaskeh | nehnemis | tikonis |
| onechkawayah | okinchixkeh | amechkokowaya | ankichiwayah |
| otiktzikohkeh | onikimittak | xinehnemikan | tikketzaskeh |
4. Buscar los verbos en tiempos copretérito, futuro y subjuntivo en los textos en los ejercicios de las Lecciones 2, 3 y 4. Identificar los que puedan.
Clave de los ejercicios
Seguir a la Lección 6
Índice
Página principal de David Tuggy T.

Copyright (c) 1991 David Tuggy
Segunda edición Copyright (c) 2002 David Tuggy
Derechos reservados.
Se permite el libre acceso a este documento por medio
de la Internet,
y su impresión para uso personal.
Queda prohibido cualquier uso
lucrativo,
o cualquier uso que no reconoce los derechos del autor.